Δημήτρης Παπαγεωργίου: Ο καρκίνος απαιτεί φροντίδα, η νοσηλευτική προσφέρει φροντίδα

Η Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου, την Κυριακή 4 Φεβρουαρίου 2024, είναι αφιερωμένη στην ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση για την πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία της νόσου. Η φετινή καμπάνια με το σύνθημα «close the care gap» αναδεικνύει την ανάγκη να βελτιωθεί η προσβασιμότητα και να κλείσει το χάσμα της περίθαψης των ασθενών.

Στην φροντίδα των ανθρώπων που πάσχουν, περισσότερο ίσως και από τον ιατρό, ο νοσηλευτής έχει πρωταγωνιστικό ρόλο. Ο Πρόεδρος του Τομέα Νοσηλευτικής Ογκολογίας του Εθνικού Συνδέσμου Νοσηλευτών Ελλάδος (ΕΣΝΕ) και επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, κ. Δημήτρης Παπαγεωργίου συζητά μαζί μας για τα μηνύματα της Παγκόσμιας Ημέρας κατά του Καρκίνου και τον ρόλο του νοσηλευτή στην θεραπεία και την φροντίδα των ογκολογικών ασθενών.

 

Τι σημαίνει για εσάς η Παγκόσμια ημέρα Καρκίνου;

Οι εορτασμοί δημιουργήθηκαν για να μας θυμίζουν γεγονότα, δράσεις, πρόσωπα, να μας κινητοποιούν και να μας ωθούν σε επαναπροσδιορισμό στόχων και παρεμβάσεων. Προσωπικά η Παγκόσμια ημέρα του Καρκίνου μου θυμίζει τις πολυάριθμες νίκες των ασθενών, των ιατρών, των νοσηλευτών κατά της ασθένειας του καρκίνου, παράλληλα όμως δυστυχώς και τις ήττες που οδήγησαν σε απώλειες προσώπων.

Τα χρόνια μετά την επιδημία του κορονοιού (άρα και το 2024), θα είναι δύσκολα, καθώς αναμένεται αύξηση των περιστατικών καρκίνου, εμφάνιση περιστατικών με καθυστερημένη διάγνωση, διαχείριση ασθενών υποθεραπευμένων και βεβαίως το σημαντικότερο, φροντίδα ασθενών σε νοσοκομεία υποστελεχωμένα με κουρασμένο προσωπικό.


 

Πλέον έχουμε ειδικούς Ογκολογικούς Νοσηλευτές και ευελπιστούμε τα επόμενα χρόνια ο αριθμός τους να αυξηθεί, με την ογκολογική ειδικότητα να προσφέρεται σε άλλες μεγάλες πόλεις


 

 
Λόγω της Πανεπιστημιακής σας ιδιότητας πως βλέπεται τη στάση των φοιτητών νοσηλευτικής απέναντι στον καρκίνο και στους ασθενείς με καρκίνο; Υπάρχει ενδιαφέρον για εργασία στον συγκεκριμένο τομέα;

Όσο και αν σας φαίνεται απίστευτο, οι φοιτητές αγαπούν το μάθημα της Ογκολογικής Νοσηλευτικής και πλέον στα περισσότερα τμήματα είναι υποχρεωτικό (όχι επιλογής όπως παλαιότερα). Πιστεύω ότι τους κεντρίζει περισσότερο το μυστήριο του καρκίνου και όλη αυτή η παραφιλολογία και ο στιγματισμός που δημιουργείται μόνο και μόνο από το όνομα της νόσου. Πρέπει όμως να αναφερθεί ότι οι φοιτητές από τα πρώτα εξάμηνα των σπουδών τους, μαθαίνουν από τη βιολογία και τη φυσιολογία τους, για τη διαδικασία της καρκινογένεσης, τα ογκογονίδια, τα ογκοκατασταλτικά γονίδια και άλλα πολλά. Στο δικό μου μάθημα η προσπάθεια μου επικεντρώνεται κυρίως στον τομέα της πρόληψης, της έγκαιρης διάγνωσης και εννοείται της ιδιαιτερότητας των ογκολογικών ασθενών ως προς τις ανάγκες και τα προβλήματά τους.

 

Νοσηλευτική και Ογκολογία, Καρκίνος και Νοσηλευτική. Στόχοι, όραμα, προβλήματα, τι θα σχολιάζατε;

Σας ευχαριστώ για την όμορφη ερώτηση. Θα μπορούσα να απαντήσω σύντομα και μονολεκτικά. Η Νοσηλευτική είναι φροντίδα, ο καρκίνος απαιτεί φροντίδα, άρα δεν θα μπορούσε να μην υπάρχει στενότατη σύνδεση και σχέση μεταξύ τους. Πέραν όμως αυτής της θεωρητικής προσέγγισης υπάρχουν και σημαντικές εξελίξεις τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας. Το σημαντικότερο είναι ότι πλέον έχουμε ειδικούς Ογκολογικούς Νοσηλευτές και ευελπιστούμε τα επόμενα χρόνια ο αριθμός τους να αυξηθεί, με την ογκολογική ειδικότητα να προσφέρεται όχι μόνο στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη αλλά και σε άλλες μεγάλες πόλεις. Παράλληλα οι Νοσηλευτές Ογκολογίας στην Ελλάδα έχουν τη δική τους επιστημονική εταιρεία, τον Τομέα Νοσηλευτικής Ογκολογίας του Εθνικού Συνδέσμου Νοσηλευτών Ελλάδος, η οποία πραγματοποιεί κάθε χρόνο μαθήματα πιστοποίησης στη χημειοθεραπεία, στην ανοσοθεραπεία, στις κλινικές μελέτες και στην κλινική Ογκολογία. Ταυτόχρονα με την εκπαιδευτική δράση ο Τομέας έχει προβεί στην έκδοση εκπαιδευτικών εργαλείων για τους ασθενείς και τη διαχείριση των συμπτωμάτων τους. Αυτή τη στιγμή έχουμε οδηγούς ενημέρωσης ασθενών για τη (α) χημειοθεραπεία, (β) την ανοσοθεραπεία, (γ) τη δερματική τοξικότητα, (δ) το λεμφοίδημα, (ε) την ακτινοθεραπεία, (στ) τη διατροφή και ετοιμάζονται οδηγοί για τη βλεννογονίτιδα και τη νευροτοξικότητα. Ευελπιστώ τα επόμενα χρόνια η δράση των Νοσηλευτών Ογκολογίας να γίνει ευρύτερα γνωστή, λαμβάνοντας τη θέση που της αναλογεί στην αλυσίδα των επαγγελματιών υγείας που ασχολούνται με τη φροντίδα των ασθενών με καρκίνο.

Authors

Δημήτρης Παπαγεωργίου

Ο Δημήτρης Παπαγεωργίου είναι Επίκ. Καθηγητής Παθολ. Νοσηλ. Παν. Πελοποννήσου. Προϊστάμενος ΟDC Ευρωκλινική Αθηνών και Πρόεδρος Τομέα Νοσηλευτικής Ογκολογίας ΕΣΝΕ