Πάνω από 19,5 εκατ. δωρεάν γεύματα σε περισσότερους από 210.000 μαθητές από το Ινστιτούτο Prolepsis

Περισσότερα από 19,5 εκατομμύρια δωρεάν γεύματα σε περισσότερους από 210.360 μαθητές, σε 1.065 δημόσια σχολεία σε όλη την Ελλάδα, έχει προσφέρει από το 2012 το Πρόγραμμα Σίτισης και Προώθησης Υγιεινής Διατροφής – ΔΙΑΤΡΟΦΗ που προωθεί το Ινστιτούτο Prolepsis τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια.

Το Πρόγραμμα δημιουργήθηκε με στόχο να αντιμετωπίσει την επισιτιστική ανασφάλεια σε οικογένειες με παιδιά και, παράλληλα, να ενισχύσει την υιοθέτηση υγιεινών διατροφικών συνηθειών. Τα στοιχεία από την πολυετή εφαρμογή του δείχνουν ότι η ανάγκη για οργανωμένες παρεμβάσεις σχολικής σίτισης παραμένει σημαντική, ενώ η επίδρασή του έχει πλέον αξιολογηθεί και σε διεθνείς επιστημονικές δημοσιεύσεις.

Καθημερινό γεύμα για 5.469 μαθητές

Κατά τη σχολική χρονιά 2025–2026, στο Πρόγραμμα συμμετείχαν 5.469 μαθητές από 156 δημόσια σχολεία της Αττικής, της Στερεάς Ελλάδας και της Δυτικής Ελλάδας. Οι μαθητές λάμβαναν καθημερινά, με την έναρξη της σχολικής ημέρας, ένα δωρεάν γεύμα σχεδιασμένο με βάση τις διατροφικές τους ανάγκες.

Τα γεύματα σχεδιάζονται από εξειδικευμένους επιστήμονες και περιλαμβάνουν, ανάλογα με την ημέρα, σάντουιτς ή πίτες με προϊόντα ολικής άλεσης, φρέσκα φρούτα και γαλακτοκομικά προϊόντα.

Βασικό χαρακτηριστικό του Προγράμματος είναι ότι το γεύμα διανέμεται σε όλους τους μαθητές κάθε σχολείου που συμμετέχει και όχι μόνο σε παιδιά οικογενειών που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες. Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται να αποφεύγεται ο στιγματισμός και να δημιουργείται ένα σχολικό περιβάλλον στο οποίο όλοι οι μαθητές έχουν ισότιμη πρόσβαση στο ίδιο γεύμα.

Η σημασία της καθημερινής πρόσβασης σε ένα γεύμα αποτυπώνεται και στις εμπειρίες των ίδιων των παιδιών. Χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία μαθητή Γυμνασίου που συμμετέχει στο Πρόγραμμα που αναφέρει: «Κάποιες φορές δεν προλαβαίναμε να φτιάξουμε δεκατιανό στο σπίτι και δεν έφερνα κάτι μαζί μου στο σχολείο. Πεινούσα εκείνη την ώρα αλλά δεν έλεγα κάτι. Τώρα ξέρω ότι κάθε μέρα θα έχω το δεκατιανό μου να με περιμένει στο σχολείο. Μου αρέσει πολύ το φρέσκο γάλα και τα φρούτα και ξέρω πως με αυτά τα γεύματα κανένας στην τάξη και στο σχολείο μας δεν πρόκειται να μείνει νηστικός μέχρι το μεσημέρι».

Μείωση της επισιτιστικής ανασφάλειας

Η επίδραση του Προγράμματος ΔΙΑΤΡΟΦΗ έχει αποτελέσει και αντικείμενο επιστημονικής αξιολόγησης. Αποτελέσματα από την πολυετή εφαρμογή του έχουν δημοσιευθεί σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά, ενώ το 2024 δημοσιεύθηκε στο The Lancet Regional Health – Europe μελέτη με τη συμμετοχή ερευνητών του Harvard T.H. Chan School of Public Health.

Η μελέτη βασίστηκε σε δεδομένα 18.716 μαθητών από 618 σχολεία, οι οποίοι συμμετείχαν στο Πρόγραμμα κατά την περίοδο 2012–2019, και κατέγραψε σημαντική μείωση της επισιτιστικής ανασφάλειας στις οικογένειές τους. Μετά τον πρώτο χρόνο συμμετοχής, το ποσοστό των νοικοκυριών που αντιμετώπιζαν επισιτιστική ανασφάλεια μειώθηκε από 51,5% σε 47,6%.

Ένα από τα βασικά ευρήματα της μελέτης ήταν ότι η μείωση της επισιτιστικής ανασφάλειας γινόταν μεγαλύτερη όσο αυξανόταν η διάρκεια συμμετοχής στο Πρόγραμμα. Οι πιθανότητες ένα νοικοκυριό να εξακολουθεί να αντιμετωπίζει επισιτιστική ανασφάλεια ήταν κατά 17% χαμηλότερες μετά από έναν χρόνο συμμετοχής και κατά 36% χαμηλότερες μετά από τέσσερα συνεχόμενα χρόνια, με τα μεγαλύτερα οφέλη να καταγράφονται στις κοινωνικοοικονομικά πιο ευάλωτες οικογένειες.

Συμμετοqχή στο School Meals Coalition

Η εμπειρία από την πολυετή εφαρμογή του Προγράμματος ΔΙΑΤΡΟΦΗ αξιοποιείται πλέον και στον διεθνή διάλογο για τη σχολική σίτιση. Το Ινστιτούτο Prolepsis συμμετέχει στο School Meals Coalition, το παγκόσμιο δίκτυο που προωθεί την ενίσχυση και την επέκταση των προγραμμάτων σχολικών γευμάτων ως επένδυση στην υγεία, την εκπαίδευση και την κοινωνική συνοχή.

Μέσω της συμμετοχής του, το Ινστιτούτο μεταφέρει την εμπειρία και τα δεδομένα που έχουν συγκεντρωθεί από την εφαρμογή του Προγράμματος ΔΙΑΤΡΟΦΗ στην Ελλάδα, συμβάλλοντας στη διεθνή συζήτηση για τον ρόλο της σχολικής σίτισης στην αντιμετώπιση της επισιτιστικής ανασφάλειας και των κοινωνικών ανισοτήτων.

Το Πρόγραμμα συνεχίζεται και τη νέα σχολική χρονιά

Για τη νέα σχολική χρονιά, το Ινστιτούτο Prolepsis προετοιμάζει τη συνέχιση και τη διεύρυνση του Προγράμματος, με στόχο την ένταξη περισσότερων σχολείων και μαθητών σε περιοχές όπου καταγράφονται αυξημένες ανάγκες.

Η έκταση των αναγκών αποτυπώθηκε και στις αιτήσεις που είχε δεχθεί το Ινστιτούτο κατά την έναρξη της σχολικής χρονιάς 2025–2026: 1.305 σχολεία είχαν ζητήσει να ενταχθούν στο Πρόγραμμα, αριθμός που αντιστοιχούσε σε περίπου 111.485 μαθητές.

Ιδιαίτερη έμφαση, σύμφωνα με το Ινστιτούτο, θα δοθεί στην ένταξη περισσότερων Νηπιαγωγείων, τα οποία δεν καλύπτονται από το κρατικό πρόγραμμα «Σχολικά Γεύματα».

Το σχολικό έτος 2025–2026, το Πρόγραμμα ΔΙΑΤΡΟΦΗ υλοποιήθηκε από το Ινστιτούτο Prolepsis με χρηματοδότηση της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας και Χρυσό Χορηγό την ΑΒ Βασιλόπουλος, ενώ το ΝΟΥΝΟΥ προσέφερε το σύνολο του γάλακτος που διανεμήθηκε στους μαθητές κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς. Επίσης, την υλοποίηση του έργου υποστήριξαν οι φορείς και εταιρείες THE HELLENIC INITIATIVE, SOUTHBRIDGE ADVISORS S.A. AIFM, LIBRA PHILANTHROPIES, ΓΕΝΕΣΙΣ ΦΑΡΜΑ Α.Ε., NUEVO Α.Ε., ΕΛΑΣΤΡΟΝ ΑΕΒΕΕ, ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΕΡΟΛΙΜΕΝΑΣ ΑΘΗΝΩΝ, VICTUS NETWORKS Α.Ε., ΠΡΑΞΙΣ ΚΤΗΜΑΤΟΜΕΣΙΤΙΚΗ Ε.Ε., EUROBULK Ltd, ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΠΥΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Α.Ε. LITTLES, καθώς και ιδιώτες από την Ελλάδα και το εξωτερικό.

Η συνέχιση και η διεύρυνση τέτοιων παρεμβάσεων επαναφέρουν στο προσκήνιο τη συζήτηση για τη θέση που μπορεί να έχει η οργανωμένη σχολική σίτιση στις πολιτικές δημόσιας υγείας και κοινωνικής προστασίας των παιδιών.